Bilgisayar bileşenlerinin hızlı gelişiminde sabit disklerden pek sözetmeyiz. Birkaç yıl önce aldığımız ekran kartı bugünün bazı oyunlarında en düşük gereksinimlerini güç bela sağlar, ya da o dönem aldığımız işlemciyi takacak anakartı bulmakta sıkıntı çekeriz, ancak aynı bilgisayarın içinde gelen sabit disk bugün olsa olsa düşük depolama kapasitesi yüzünden şikayet konusu olur. Gerçekten de bir süredir sabit disklerdeki gelişme -PMR'ı saymazsak- hızlı büyüyen depolama alanı ve düşen fiyatlar düzeyinde kaldı. SATA diyeceksiniz, ama o arabirim.

Bu görece yavaş gelişme büyük oranda mekanik kısıtlamalardan kaynaklanıyor. Geleneksel dönen plaka temelli sabit diskler doğaları gereği bu kısıtlamalara mahkum. Bu yazıda mekanik disklerin ayrıntılı bir anlatımına soyunmayacağız, dilerseniz daha önce PC Labs'da yayınlanmış bir yazımızda bu anlatım var. Bu yazıda kısaca mekanik disklerin zayıflıklarına değinip, esas konumuz olan Solid State Drive (SSD) temsilcisi Bigboy 32 GB SSD'yi inceleyeceğiz. Tabii Bigboy'u birkaç geleneksel sabit diskin karşısına koyup performansını test ettik ve son kullanıcıların hayatına giren ilk nesil solid state disklerin nasıl performans göstereceğine baktık.

Mekanik disklerin nesi vardı?

Uzun zamandır kullandığımız diskler, dönen bir ya da daha fazla plakanın üzerinde izler halinde kaydedilmiş veriyi okuyan veya izler şeklinde veri yazan kafalar temelinde çalışıyor. Mekanik kısıtlamalar burada. Disk üzerinde bir yerden veri okumak veya bir yere veri yazmak istediğinizde birkaç adımdan oluşan bir yöntem gerekiyor. Önce diskin üzerindeki kontrolcü aracılığıyla gidilmesi gereken kayıt izi hesaplanıyor. Daha sonra kafa oraya götürülüp, disk üzerindeki doğru noktanın kafanın altına gelmesi bekleniyor. Eğer güç koruma gibi nedenlerden dolayı disk yavaşlatılmış veya durdurulmuşsa, tüm bunlara bir de diskin dönmeye başlayıp uygun hıza gelmesi için gereken süre ekleniyor.

Bigboy Solid State Disk (SSD) Performans Testleri wd 320gb sff1
Sistemlerimizde kullandığımız mekanik diskler: Plaka ve kafayı görüyorsunuz.

Dönen disklerin diğer bir zayıflığı güç harcamasında ortaya çıkıyor. Modern masaüstü sabit disklerinde en yaygın dönüş hızı dakikada 7200 tur; yani 7200 rpm. 10.000 rpm'lik üst modeller veya sunucuları hedefleyen 15.000 rpm'lik SCSI diskler de var. Dizüstü bilgisayarlarda ise eskiden 4200 rpm diskler yaygındı, şimdiyse 5400 rpm disklere rastlıyoruz. Hızlı dönen disk performansı da yanında getiriyor, ancak bunun güç harcaması açısından bir bedeli var. Harcanan güç aynı zamanda sıcaklık olarak geri dönüyor. Özellikle taşınabilir sistemlerde, pil ömrünü etkileyen en önemli farktörlerden birisi, sabit diskin güç tüketimi.

Bir pürüz de sağlamlık tarafında. Sabit disklerin okuma/yazma kafaları disk yüzeyine çok yakın bir mesafede (saç telinden daha az bir mesafe! ), havada asılı kalıyor. Normal şartlar altında disk kapatıldığında bu kafalar diskin kullanılmayan bir bölümüne parkediliyor. Ancak kullanım sırasında diskin maruz kaldığı bir şok, kafanın disk yüzeyine çarpmasıyla sonuçlanabiliyor. Gayrıresmi olarak "kafa atma" diye nitelenen bu durum sık sık disk yüzeyinde hasarlara yolaçıyor; bunu "bad sector" olarak biliyorsunuz. Veri kaybı olasılığına yolaçmak dışında bu hasarlar zamanla büyüme eğilimi gösteriyor. Tabii mekanik hareketten dolayı zamanla aşınma da meydana geliyor.

Mekanik disklerle ilişkili tüm bu zayıflıklara getirilen çözümlerden birisi, bu mekanik hareketli parçalardan tümüyle kurtulmak ve "katı hal" elektroniğine geçmek. Katı hal, İngilizcesiyle Solid State, çok eskiden vakum tüpleri yerine yarı iletken parçalar içeren aygıtlar için kullanılan bir terim. Şimdilerde vakum tüpleri -gitar yükselticileri vb hariç- sözkonusu olmadığından, mekanik parçalar içermeyen aygıtlar için kullanılıyor. Konuyla ilgili bir örnek, USB arabiriminden bağladığınız flash bellekler. SSD'ler de bu disklerin yüksek kapasiteli ve daha hızlı akrabaları zaten. SSD'lere geçiş, bilgisayarlardaki sabit depolama çözümlerinde yukarıda saydığımız zayıflıkları gidermeye aday görülüyorlar. SSD'ler toplam performansı azaltan gecikmelere maruz kalmıyor. Ayrıca güç harcamaları ve ısı üretimleri geleneksel sabit disklerle karşılaştırılamayacak şekilde az seviyede. Tabii bir de aşınacak motorları ve şok anında bir yerlere çarpacak okuma/yazma kafaları yok.

Bigboy 32 GB SSD

Bigboy, Asnet'in markası. Asnet de Samsung'un bellek modülleri gibi ürünlerinin Türkiye temsilcisi. Sonuç olarak pek de şaşırtıcı olmayan şekilde, Bigboy SSD, aslındaSamsung olan bir aygıt.

Bigboy Solid State Disk (SSD) Performans Testleri ssd03

Hem kutusunda, hem de kendi üstünde "Powered by Samsung" yazısı bulunuyor. Bigboy, SSD'nin açılımı olarak Solid State Disk'i tercih etmiş. SSD kısaltmasındaki D harfi ayrıca "Drive" olarak da kullanılıyor ki bu kullanım daha doğru, zira SSD'de dönen bir "disk" yok. Yine de disk, eski alışkanlıklara uygun bir kullanım.

Bigboy 32 GB SSD'nin özellikleri şöyle sıralanmış:

  • 32 GB sığa
  • 57 MB/s okuma
  • 32 MB/s yazma
  • <1 ms erişim süresi
  • Gecikme süresi yok
  • ATA/66 arabirimi
  • 0.5 W güç tüketimi
  • 0.1 W boşta güç tüketimi

Karşılaştırmalı bir özellik listesine Bigboy SSD'nin sitesinden ulaşabilirsiniz. Bigboy'un kutulaması oldukça hoş.

Bigboy Solid State Disk (SSD) Performans Testleri ssd01

SSD böyle açılabilir bir pakette geliyor.

Bigboy Solid State Disk (SSD) Performans Testleri ssd02

Paket içeriği:

  • Bigboy 32 GB SSD
  • MikroBox 2.5" USB disk kutusu
  • Kılıf
  • USB kablosu
  • Sürücü CD'si

Bigboy SSD'yi sisteme kurmak için sürücü veya herhangi başka bir şey gerekmiyor; SSD dışındaki aksesuarlar sadece harici bir disk olarak kullanmak isterseniz gerekli. USB kablosu "çift uçlu"; yani bilgisayarda iki USB yuvasına girebiliyor. Bu denli düşük güç tüketimine sahip bir sürücü için çift uçlu kablo kesinlikle ihtiyaç değil.

Bigboy Solid State Disk (SSD) Performans Testleri ssd05
İncelemeye gelen SSD, 2.5" standart dizüstü sabit disk boyutlarındaydı. 1.8" gibi başka boyuttakiler de var. Yukarıdaki resimde normal bir dizüstü sabit diskinin sırtında görüyorsunuz. Dizüstü diski sisteme takarken kullanılan kızağı da üstünde. Arabirim aynı, bu yüzden Bigboy SSD'yi takmak için tek yapmanız gereken, yuvasına oturtmak.

Bize gelen örnek, paralel ATA arabirimini kullanıyordu; SATA arabirimini kullanan modeller de mevcut.

Bigboy Solid State Disk (SSD) Performans Testleri ssd07

İşte tam olarak bu şekilde. Çıkan sabit diskin yerine SSD yerleşecek.

bigboy ssd

Bigboy Solid State Disk (SSD) Performans Testleri ssd04

SSD aslında bundan ibaret. 4'ü önde olmak üzere 16 tane ikişer GB flash bellek, bir karta takılmış..

Bigboy Solid State Disk (SSD) Performans Testleri

…ve bunları kontrol etmek için ön tarafa bir denetleyici yerleştirilmiş. Samsung'un 32 bitlik bir mikrokontrolcüsü, SSD'nin flash belleklerini sürüyor. Flash bellek birimleri sıradan belleklere göre daha hızlı, ayrıca bu yonganın da maliyeti var. Dolayısıyla 20 dolarlık 2 GB belleklerden 16 taneyi birleştirmeyle maliyet kıyaslaması yapamayız. Arkaplandaki kulp bizim PCL kahve kupasına ait, SSD'ye değil. :) Plastik çerçeve, eski sabit diskin yerine oturması için. Yalnız çerçevenin vida yuvalarına taktığımız vidaları sıkıştıramadık, sürekli boşa döndüler.

Bu denetleyici önemli. ATA arabirimini sağlamasının yanında, SSD'nin ömrünü uzatıyor. Muhtemelen bilindiği üzere, flash belleklerin yazma sayısında bir sınırlama var. "X kere yazarsanız o veri hücresine bir daha yazamazsınız" gibi bir şey. Bu yüzden USB 2.0 portuna flash bellek takıp, takas dosyasını bu belleğe attığı için kısa sürede flash belleğini çöpe atan kullanıcılar duyduk. Durumun üstesinden gelmek için Bigboy SSD'de de diğer SSD'ler gibi bir yazma eşitleme yöntemi kullanılıyor. Denetleyici yazma işlemlerini "dağıtarak" herhangi bir hücrenin diğerlerinden daha fazla yazmaya maruz kalarak önce sorun çıkartmasını engellemeye, daha doğrusu geciktirmeye çalışıyor. SSD'lerde dosya parçalanması, gecikme veya diskin farklı bölgeleri arasında hız farkı olmadığı için bu işlemin belirgin bir performans götürüsü yok.

Performans testleri ve karşılaştırma

Bigboy SSD'nin IDE arabirimi kullanan dizüstü bilgisayarlar için tasarlandığını ifade etmiştik. Biz de başta Bigboy'u dizüstü sistemimizdeki 4200 rpm Fujitsu sabit diskin karşısına koyduk. Ancak bizim disk doğal olarak kısa sürede havlu attı; okuyabildiği en yüksek hızında bile Bigboy'a kafa tutmak için fazla yaşlı. Bu yüzden aşağıdaki aparatı kullanarak Bigboy SSD'yi masaüstü sistemimize taktık.

Bigboy Solid State Disk (SSD) Performans Testleri ide aparat

6-7 dolarlık bu kart, dizüstü IDE bağlantı noktasını masaüstü standart bağlantıya çeviren basit bir köprü. Böylece hem Bigboy SSD'yi, hem de dizüstümüzün standart sabit diski Fujitsu MHT2030AT'yi masaüstünde deneyebildik. Test sistemi -ayrıntılar hariç- şu bileşenlerden oluşuyordu:

Abit AT7-MAX2 anakart
AMD Athlon XP 1700+ @1.83 GHz işlemci
1 GB bellek, DDR333 frekansında
Radeon 9600XT ekran kartı
Sabit diskler:
Maxtor STM3200820A, 200 GB 7200 rpm
Western Digital WD800JB, 80 GB 7200 rpm
Fujitsu MHT2030AT, 30 GB 4200 rpm
Bigboy 32 GB SSD

Sabit disklerin özelliklerini de tablo olarak verip bir karşılaştıralım:

Bigboy Solid State Disk (SSD) Performans Testleri diskspec

Bigboy'un model numarasını aratırsanız, Samsung'un 32 GB SSD modelleriyle aynı olduğunu göreceksiniz. Soru işaretli alanlar, o disk hakkında kesin bilgiye ulaşamadığımızı gösteriyor, örneğin Fujitsu'nun erişim süresinde bir ortalama yazmıyordu, biz de verilen değerlerin ortalamasını aldık. Çok önemli değil, zira birazdan test sonuçlarında esas fikirleri veriyoruz. Samsung, Bigboy SSD'yi üretirken bir önbellek koyma ihtiyacı hissetmemiş, çünkü diskin kendisi önbellek gibi hızlı :) SSD'lerin erişim süresi 0 ms'e çok yakın ve herhangi bir gecikme süresi de yok. Güç tüketimi, testteki en az güç tüketen (yavaş çünkü) disk olan Fujitsu MHT2030AT'nin tüketiminin bile neredeyse beşte biri. Çalışma sıcaklık aralığı daha geniş ve şok dayanımıyla titreşim dayanımı diğerlerini komik duruma düşürecek kadar yüksek. :) Hareketli parça olmadığı için ses de yok tabii… Masaüstü diskler doğal olarak çok ağır kalıyor, ancak SSD dizüstü diskin bile yarısı ağırlığında. Özellik tablosunda mekanik hareketli rakiplerine göre tek eksik tarafı arabirimde ortaya çıkıyor; diğerlerinin hepsi ATA/100 iken Bigboy SSD ATA/66 arabirimine sahip.

dscf3600.JPG

Testler hem Linux, hem de Windows altında gerçekleştirildi. Windows platformunda, olası bir sürücü sorunundan kaçınabilmek için Windows XP'yi tercih ettik. Bu platformdaki denemelerden yazıya dahil ettiklerimiz SiSoft Sandra, HD Tune ve HD Tach. Tabii Vista altında da bir gözattık; Experience Index sabit disk puanı 5.3 ile Vista incelememizdeki 80 GB Western Digital'dan biraz daha yüksek çıktı.

Slackware 12.0 ile yaptığımız Linux testleri biraz daha gerçek dünya performansını yansıtıyor. Bu tarafta tüm testler için disklerin başında 30 GB civarında bölümler oluşturduk. SSD ile Fujitsu zaten o boyutlarda olduğundan, tümünü kullandık. Yine tüm testlerde dosya sistemi ReiserFS. Özellikle küçük dosyalar için hızlı bir dosya sistemi. Bonnie++ altında 2 GB büyüklüğünde dosyalar kullanıldı. Bunun nedeni işletim sisteminin aktarımları önbelleklemede agresif davranması. Test süresini kısaltabilmek için sistemde normalde takılı olan 1 GB modüllerden birini çıkardık ve dosya boyutunu kalan 1 GB bellekten büyük olacak şekilde ayarladık. Çoğaltma testleri büyük dosyalar için CD ve DVD ISO dosyalarını, küçük dosyalar içinse binlerce küçük dosya içeren birer dizini, bulunduğu yerde çoğaltmak şeklinde yapıldı. Bu çoğaltmanın süresini ölçtük. Linux altında yapmamızın nedeni, elimizde kronometreyle zaman tutmak yerine doğrudan "time" komutuyla süreyi elde etmek. Fazla fark olmayacaktı ama yine de bizim elimiz ve gözümüzden daha kesin sonuçlar veriyor.

Windows testleriyle başlayalım. Önce HD Tach.

Bigboy Solid State Disk (SSD) Performans Testleri hdtach accesstime

Bu testte düşük değer daha iyi. Erişim süresi bekleneceği üzere diğerlerinin çok altında çıkıyor. SSD en yakın rakibi WD800JB'den 60 kat kadar hızlı diyebiliriz. Tabii bu başarı gerçek hayat performansının sadece bir kısmını yansıtıyor.

Bigboy Solid State Disk (SSD) Performans Testleri hdtach okuma

Bu testlerde yüksek değer daha iyi. Ortalama okuma değerlerine göre Bigboy SSD, 200 GB Maxtor ile 80 GB WD'nin arasına yerleşmiş. Fujitsu çok daha düşük bir yerlerde. Burst speed testi ise diskin fiziksel performansının yanında önbelleğin etkisiyle arabirim performansını da yansıtıyor. Bu testte 7200 rpm ATA diskler uçup Ultra ATA/100 sınırına yaklaşmışlar, SSD ise yerinde sayıyor. Bunu SSD'nin Ultra ATA/66 sınırına yakalanmış olmasıyla açıklamak mümkün. Ancak Burst Speed, MB/s değerlerini abartmaya meyilli, daha "yapay" bir test. Gerçek hayat performans beklentilerinde çok ön planda tutulmamalı.

HD Tune'un, HD Tach sonuçlarını ne kadar desteklediğini görelim şimdi.

Bigboy Solid State Disk (SSD) Performans Testleri hdtune okuma

Fujitsu MHT2030AT nedense HD Tune testlerinde coştu. Huylanıp onun testini tekrarladık, yine aynı sonucu verdi. Onun testinin sizi yanıltmasına izin vermeyin, kendisi bugünün standartlarına göre oldukça yavaş bir disk. Kendi diskim, oradan biliyorum. :) Diğerlerinin değerleri bir önceki teste göre daha düşük gözüküyor ancak orantılı ve mantıklı. Okuma testlerinde en düşük, en yüksek ve ortalama değerler var. Standart disklerde en yüksek ve en düşük değerler arasında büyük fark varken, SSD'nin her üç değer için de benzer sonuçlar verdiğine dikkat edin. En iyi açıklaması bir standart disk, bir de SSD için HD Tune ekran görüntüsüyle verilir.

Bigboy Solid State Disk (SSD) Performans Testleri HDTune Benchmark MAXTOR STM3200820A

Bu genel olarak testteki en hızlı standart disk olan Maxtor'un grafiği. Mekanik disklerde okuma performansı diskin iç kısımlarına doğru gittikçe azalır.

Bigboy Solid State Disk (SSD) Performans Testleri HDTune Benchmark MCAQE32G5APP

Bu da Bigboy SSD'ninki. Maxtor'da diskin okunan bölgesi ilerledikçe hız azalıyor, çünkü okunan izler gittikçe diskin iç taraflarına ilerliyor. Açısal hız sabitken merkezden uzaklık, yani okunan "çember"in yarıçapı azaldığından, diskin kafasının önünden birim zamanda daha az veri geçiyor. SSD'de ise bu sözkonusu değil; Bigboy SSD diskin neresinde olursa olsun her zaman aynı hızda okuyor. Ekran görüntülerindeki sarı noktalar erişim sürelerini milisaniye cinsinden belirliyor; SSD'nin erişim süreleri standart diske göre çok çok düşük.

Bakalım Sandra ne diyecek…

Bigboy Solid State Disk (SSD) Performans Testleri sandra detailed

Sandra'nın veritabanından eşantiyon niyetine Seagate Momentus'u da grafiğe ekledik. Standart disklerin değerleri disk üzerinde ilerledikçe düşme eğiliminde, SSD ise yine üç aşağı beş yukarı sabit okuyor.

Linux testlerine geçelim.

Bigboy Solid State Disk (SSD) Performans Testleri bonnie rastgele

Bu test, HD Tach ile yapılan erişim süresinin tersini temsil ediyor. Orada milisaniye cinsinden erişim süresini görmüştük, burada ise disklerin bir saniye içinde yapabildiği rastgele erişim sayısı görülüyor. Yani yüksek değer daha iyi.

Bigboy Solid State Disk (SSD) Performans Testleri bonnie sirali

Sıralı okuma testinde birinci Maxtor çıkmış. Windows altındaki testlerle ilişki kurarsak, standart disklerin şu anda gösterebilecekleri en yüksek performansı gösterdiklerini söyleyebiliriz. Testin yapıldığı bölümler, disklerin başlangıç kesimlerinde. SSD burada Maxtor'a geçilmiş, 80 GB Western Digital'ın ise önünde. Dördüncü doğum gününü kutlamaya hazırlanan Fujitsu artık yaşını iyice belli ediyor.

Sıralı yazma testinde WD dışındaki tüm disklerin performansı okumalarından düşük çıkarken, garip şekilde Western Digital öne geçmiş. SSD ise yazma hızı tarafında darbe alıyor.

Bigboy Solid State Disk (SSD) Performans Testleri cogaltma saniye

Bu testte düşük değer daha iyi. Aynı disk içerisinde yapıldığı için bol miktarda kafa hareketi gerektiren dosya çoğaltma testinin başında, okuma/yazma kafasına ihtiyaç duymayan SSD'nin yüksek performans göstereceği tahmin edilebilirdi. Ancak SSD düşük yazma hızına kurban gitmiş gözüküyor. Maxtor ve özellikle Fujitsu'nun değerleri tutarsız; küçük dosyaların çoğaltmalarının uzun sürmesi gerekiyordu ama testi imkan buldukça "olduğu gibi" yapmak istediğimden hiç dokunmadım.

Bigboy Solid State Disk (SSD) Performans Testleri pil graf

En belirgin fark da burada. :) İki diski de ayrı ayrı dizüstüne takıp, sabit diske kopyaladığımız bir filmi pil bitene kadar oynattık. Pilin takılı olduğu sistem 3.5 yaşında. Yani pil eskidi ve kapasitesi epeyce düştü. Ekran parlaklığı ve sesi orta değerlerine yakın tuttuk. Ayrıca sistemdeki işlemci bir Mobile Athlon XP 2400+. Fujitsu disk ise 4200 dönüşlü ve az güç harcayan bir disk. Buna rağmen %50 fark olmuş. Sizin donanımınızda bundan daha az ya da fazla fark olabilir, aklınızda bulunsun.

Sonuç

Kullanıcılar açısından bir sabit diskten ilk beklenti kapasite, ancak Bigboy SSD klasik sabit disklerle bu alanda yarışa girmiyor. 665 USD+KDV'lik fiyatıyla Bigboy SSD'nin GB başına maliyeti 24 dolar civarında. Artık her yerde bulabileceğiniz 100 GB sığasına sahip standart bir dizüstü sabit disk ise 80 dolar+KDV gibi bir fiyata alınabiliyor: GB başına 1 doların altında. Bu nedenle Bigboy depolama maliyetinden bahsetmeye bile gerek duymuyor.

SSD, hayatımızda "yeni" olduğu için önce salt performans değerlerine bakalım: Bigboy SSD'nin performansı 5400 dönüşlü sabit disklerle bugün satın alabileceğiniz 7200 dönüşlü masaüstü diskler arasında bir yerlerde gözüküyor. Bigboy'un arabirimi ATA/66 ile sınırlanıyor ve "burst speed" performansı buradan yara alıyor. SSD'lerin SATA arabirimin aldığınızda bu sorun ortadan kalkıyor. Burst speed testi daha yapay bir test ve gerçek hayatta o kadar önemli olmayabilir, ancak Bonnie++ puanlarına göre de SSD ATA/66 sınırına yakalanarak 200 GB Maxtor'a geçilmiş. Ek olarak yazma hızı da düşük kalmış ve hem Bonnie++ testlerinde, hem de dosya çoğaltma testlerine hissediliyor. Kısacası güncel sabit diskler, performans olarak SSD'leri şimdilik transfer hızı performansında geride bırakabilecekler. SSD'nin klasik sabit disklere nal toplatacağı alan erişim süresinin önemli olduğu alanlar. Eş zamanlı olarak birden fazla rastgele erişim yapılan dosya ve işlem talepleri, SSD tarafından çok daha çabuk yanıtlanıyor, zira dosya arama süreleri çok çok az. Buna örnek olarak çok kullanıcılı veritabanı sistemlerini örnek verebiliriz. Erişim süresi 0 ms civarında olduğu için, birden fazla rastgele okuma ve yazma talepleri çok daha hızlı yapılacaktır. Ama son kullanıcıların bilgisayarları kullanım tarzı SSD'nin avantajını her alanda hissetmesine olanak vermiyor.

Yani SSD'lerin son kullanıcıya performans açısından getireceği pek fazla şey yoksa, SSD nerede avantajlı ve son kullanıcıya SSD'ler, şimdilik, ne kadar uzak olacak?

SSD'ler güzel, gelecekte git gide daha yaygın kullanılacak ancak astronomik fiyatları şimdilik onları birincil veri depolama olarak kullanmamıza imkan tanımıyor. Yazı içerisinde bahsettiğimiz gibi, SSD'ler ile elde ettiğimiz en büyük avantajlar şunlar:

  • Düşük güç tüketimi. Ultra taşınabilir sistemler için bulunmaz bir nimet.
  • Dayanıklılık. Sarsıntının en fazla olduğu yerlerde kullanmak için birebir.

SSD'nin en önemli avantajlarından birisinin dayanıklılık olması, onların öncelikli olarak askeri uygulamalar için kullanılmasını sağlamıştı ve halen yoğunlukla askeri birimlerden veri depolama için kullanılıyor. Fiyatların nispeten düşük seviyeye inmesi nedeniyle firmalar SSD arenasına girmeye başladılar ve biz de son kullanıcılar olarak mevzuata burnumuzu sokmaya başladık.

Bir diğer önemli avantaj olan düşük güç tüketimi, özellikle taşınabilir sistemler için bulunmaz bir nimet. Sırf güç tüketimi ve dayanıklılığı nedeniyle SSD'leri ilk olarak taşınabilir sistemlerde göreceğiz. Firmalar ultra mobil dizüstü sistemlerinde daha uzun pil ömrü, daha hafif, daha serin ve daha dayanıklı iddiasında olması için SSD kullanmaya başladılar bile.

Ancak piyasanın genelini oluşturan kullanıcılar için SSD'ye geçiş öyle çabuk olmayacak. SSD teknolojisini, firmaların çıkarttığı "melez" sabit disklerde göreceğiz. Melez sabit diskler iki kısımdan oluşuyor. Mekanik kısım, geleneksel bir sabit disk gibi çalışıyor. İkinci kısım ise NAND flash bellekleri kullanan elektronik yani yarı iletken aksamlardan oluşan bir sabit disk. Bu kısım geniş bir ön bellek gibi çalışıyor, fakat ön bellekden farklı olarak tüm geçici işlemler bu kısımda yapılıyor. Mekanik kısım uzun vadeli verilerin kaydında kullanılıyor. Böylece hem sadece elektronik aksam kullanıldığından dolayı veri işleme hızlanıyor, hem de mekanik aksamın daha az dönmesinden dolayı enerji tasarrufu sağlanmış oluyor. Enerji tasarrufunun uzun vadede çevreye yararı olduğu gibi kısa vadede dizüstü bilgisayarının pil ömrüne yararı oluyor. Örneğin Seagate, salt SSD yerine melez sabit disklerdeki gibi SSD + mekanik disk kullanımının en iyi çözüm olduğuna inanıyor. Masaüstü sistemler için de bu tarz uygulamalar göreceğiz ama öncelik, getirdiği avatanjların kullanılması nedeniyle, dizüstü sistemlerde.

Uzun lafın kısası, SSD'leri şu anda özel uygulamalar için tercih edilebilecek bir disk teknolojisi. Dizüstü üreticileri 2008'de sadece SSD barındıran modellerini satışa çıkartacaklar ama fiyatlarının epey yüksek olacağını belirtmemize gerek yok. Bu dizüstü modelleri firmaların ultra taşınabilir modelleri olacaklar. Melez sabit diskler şu anda biz son kullanıcılar için daha çok ilgimizi çekiyor ve bize daha yakın duruyor. Zira şu anda 32 veya 64 GB'lık saklama kapasiteleri ihtiyacı karşılamaktan oldukça uzak. Devir, HD içerik devri ve git gide daha fazla saklama kapasitesine ihtiyacımız oluyor ve sırf bu yüzden melez sabit diskler şu anda daha ulaşılabilir ve mantıklı çözümler. Mesela, şu anda 1 TB'lık mekanik sabit diskler 450$ civarında. Peki, 640 GB'lık bir SSD'nin fiyatı sizce nedir? 19.000$. Evet, sizinle aynı düşünceleri paylaşıyoruz :)

Her yeni teknoloji gibi, zaman ilerledikçe SSD'lerin de fiyatları ürün bolluğu ve üretim tekniklerindeki geliştirmelere paralel olarak düşecek. Bakalm kaç sene sonra mantıklı kapasitedeki SSD'ler alınabilir seviyeye gelecek. SSD'ler hakkında en güncel haberleri ve yazılarımızı takip etmek içn özel SSD sayfaımıza bakabilirsiniz.

"Bigboy Solid State Disk (SSD) Performans Testleri" ile ilgili kullanıcı mesajları

  1. A.R.C

    "Bakalm kaç sene sonra mantıklı kapasitedeki SSD'ler alınabilir seviyeye gelecek."
    Bakacağız artık… Gelişip yayılmalarını dörtgözle bekliyorum.
    Hem (oyun üssü)masaüstüme hem de SSD gibi yeni teknolojilerden dolayı sürekli almayı ertelediğim dizüstü sistemime ilaç gibi gelecektir.
    Kapasiteleri de iyice artarsa ne ala! :)

  2. selim

    ben 665 dolara laptop alırım da taşınabilir harddisk olarak kullanırım. yuh diyorum. mantık diyorum :(

  3. Mustafa AÇIKGÖZ

    1. Taşınabilir bilgisayarlarda Veri güvenliği açısından
    2. Bilgisayar açılışının daha kısa sürede olması
    3. Bilgilere erişim mekanik disklere göre daha kısa olması açısından iyi görünüyor.

    Fiyatlarıda aşaşılara inerse bence birçok dizüstü bilgisayar firması bu diskleri bilgisayarlarına takacaktır.

  4. Ortalama yazma ve okuma hızları böyle giderse klasik HDD 'den her zaman daha kötü olacaktır.

    Birde benim bildiğim BigBoy Mavibilgasayar'ın markası diye biliyorum.

    Artı dünyada böyle bir markada yok. Yani fason bir marka. Paranız varsa kendi adınızıda yazdırabilirsiniz. :)

  5. melih çelik

    Eskiden disklerin ısınma problemleri yüzünden ilerleme kaydedilemiyor denilirdi her sitede ve gelecekte bunun büyük sıkıntı yaratacağı dile getirilirdi.Şimdi ise durum değişti daha doğrusu bakış açısını değiştirdiler ve teknolojide yeni bir yol açılmış olundu.Bunun devamında işlemcilerin hızını karşılayabilecek diskler de elbet karşımıza çıkacaktır gelecekte.Hem küçük hem az ısınan hem de hızlı….

    Seviniyorum sevinmesine de ne zaman bunları elimize alabilir kullanabiliriz bunu düşündükçe üzülüyorum…

  6. JK

    Merhabalar.
    "Peki, 640 GB'lık bir SSD'nin fiyatı sizce nedir? 19.000$." cumlesi yanlis olmus. Bahsettiginiz 640 GB SSD
    1. Piyasaya cikmadi, fiyati kesin degil.
    2. BigBoy'un kullandigi teknoljiden cok daha otede bir sistem kullaniyor, farkli kalitede hafiza chipleri kullaniyor.

  7. ABDULLAH ASCI

    ssd lerle ilgili gelişmeleri çok yakından takip ediyorum…harddisklerin fazla omru kalmadı denilebilir………

    fusion Io disk teknolojisini gordukten sonra bu kanaatim dahada pekişti….ssd lerle neler yapılabileceğini gösteren guzel bi inceleme

    http://www.donanimhaber.com/Fusion_IO_disk_teknolojisinde_devrim_yapti/6080/haber.htm

  8. Ahmet ERTÜRK

    Bigboy, Asnet'in markası. Asnet de Samsung'un bellek modülleri gibi ürünlerinin Türkiye temsilcisi. Sonuç olarak pek de şaşırtıcı olmayan şekilde, Bigboy SSD, aslındaSamsung olan bir aygıt.

    Nasıl oluyorda bunları birbirine hemde "şaşırtıcı olmaksızın" bağlıyorsunuz. REKLAM tamam ama yanıltı şeylere HAYIR!

  9. Ahmet ERTÜRK

    Hem kutusunda, hem de kendi üstünde "Powered by Samsung" yazısı bulunuyor.

    Böyle olsa bile bu, ürünün aslında Samsung olduğu anlamına gelmez.

  10. @Ahmet Ertürk: İnceleme yazısına reklam almıyoruz, reklamı üstte-sağda-solda gördüğünüz "banner"lara alıyoruz. BigBoy'un SSD'si tamamen Samsung. Yazının tamamını okumak için vakit ayıran okuyucularımız yazıda model numarasını bile vererek bu bilgiyi desteklediğimizi görmüş olmalılar.

  11. ozkan.erden

    Ahmet Bey,
    Lütfen ağır ithamlarda bulunmadan evvel 2 dakika ayırıp google'da bir arama yapın:

    http://www.pcwelt.de/start/computer/festplatte_storage/tests/83827/
    http://www.pcwelt.de/start/computer/festplatte_storage/tests/86690/index17.html

    Yazı içerisinde model numarası geçiyor. Hatta siz buna da inanmazsınız:

    Bu model numarasını Google'da arattığınızda ise:

    http://www.google.com/search?q=MCAQE32g5app&hl=tr&lr=&start=10&sa=N

    "Powered By samsung" ifadesine bakarak tüm bunları yazacak kadar sığ bir site değiliz ;)

    @JK:
    Evet bahsettiğimiz ürün tamamen farklı bir yapıda ve Fusion IO denen teknolojiyi kullanıyor:
    http://www.pclabs.com.tr/2007/10/11/ssdde-640-gb-19000-dolar/
    Eh, yazıda zaten benzer bir ürün diye birşey dememişiz.

    640 GB'lık standart SSD olsa bile, fiyatların muazzam yüksek olacağı malum ve bu cümleler tamamen bunu ifade etmekte. Kalkıp da 32 GB SSD'nin fiyatı olan 665$'ı 20 ile çarpıp, "640 GB SSD'nin maliyeti bu kadar olurdu" dememiz de yanlış bir hesap olurdu. 500 GB'lık IDE diskler, 140$ iken, 1 TB'lık diskler 450$ mesela. Kısacası, 640 GB'lık SSD 19.000$ olmasın ama 15.000$ olsun. Ucuz mu? Alabilecek miyiz?

  12. herhangi biri

    muhakkak her makalede birisi aaa surda noktalama hatasi yapmissiniz surda mi yi ayri yazmamissiniz kardesim yaniltiyosun diye itiraz etmek zorunda :)

  13. ati

    laptoplar için ilaç gibi gelecek bir ürün..hdd lerde bir devrin sonu geliyor..elveda diskler…

  14. kimimben

    Linux altında çalışan ve maliyeti 225-250 YTL olan 16GB kapasiteli SSD yapılır ?
    Tanesi 50 YTL den 4 tane Bigboy 4GB (yeniler yavaş istenirse daha hızlı başka markadan) bellek alınır.Birde ek güç girişi olan yaklaşık 25-30 YTL ye high speed Usb 2.0 bir hub alınır.Hub 4 belleğe yeterli gücü veremezse bir hub daha alınabilir :)
    Bunların hepsi birleştirilerek linux altında yazılımsal olarak RAID 0 yapılır ve 1 ms erişim süresi olan 90 mb okuma 20-25 mb yazma hızı olan diskimiz paşa paşa kullanılır :D

  15. Yaptınız mı? :)
    Teknik olarak mümkün ama USB veriyolu şişecektir. :) Erişim süresi konusunda bir şey söylemem ama USB en yüksek 480 Mbps, yani 60 MB/s diyor. Overhead falan verimliliği gözönünde bulundurursanız daha da az; kendi adıma 30 MB/s görsem sevineceğim. 90 MB/s hayal tabii…
    Bir de SSD'ler için "write levelling" gibi bir özellik bulunuyor. Malum flash bellek hücrelerinin belli bir ömrü var, eğer siz flash belleğinizin aynı bölgesine diğerlerinden çok daha fazla kere yazarsanız orası "haşat" olacaktır. Bigboy SSD'de o Samsung işlemcisinin bir görevi de bu sanıyorum, değilse bile yongaların içinde gömülüdür bu.
    Ha, hızın yeterli olduğunu varsayıp, "kardeşim /usr'ı buraya mount ederim ayda yılda bir siler yazarım" diyebiliriz bunun etrafından dolaşmak için. ;)

  16. kimimben

    480Mbps i unutmuşum :D tek olarak bile bendeki usb diski teste sokunca 19 mb sabit transfer hızı 1ms erişim süresi var ama %15 işlemci tüketiyor.Teorisi güzel ama uygulaması zor bir iş.Ayrıca sürekli aynı yere yazma konusunda aklıma bir şey geldi mesela NTFS de MFT hemen hemen aynı yerde (hatta hep aynı yerde) ve yanlışım yoksa bu alana sürekli erişim ve yazım var.Ee bu da resmen çipe işkence.Buna çözüm için dosya sistemlerinde değişiklik yapılsa iyi olur :)
    Yazmayı dengeleme işinide hafıza çiplerinin kendisi yapıyor diye okumuştum.

  17. Olabilir, net hatırlayamadım ben de şimdi kim yapıyor yazma dengelemeyi. :)

  18. ercan

    TR deki fiyatlar normal değil, piyasaya SanDisk de girince TR fiyatları da düşeceğini sanıyorum.
    melez disk olayı hikyaye. bence seagate zaman kazanmaya çalışıyor… flash disk fiayt son 3 yılda nekadar düştüğünü karşılaştırırsanız SSD gerçek hakim olur.
    melez disk çok zor, hem nand, hem normal disk, bir de şu durumda böyle yazsın bu durumda böyle yazsın chipini ürütmek var ve maliyeti. bunu yapana kadar SSD disklerin fiyatı çoktan düşmüş olur. bilgisayarınızda 2 disk bulundurursunuz, bazı dosyalar burada olsun diğerleri şurada olur biter (bu windows ta çok kolay olmadığını biliyorum, ama ne de olsa gelecekten bahsettiğimiz için sorun değil :)) ) benzer bir sistemi oracle ve exchange sunucusunda kullandım.
    ramdisk için ipucu: eskiden aynı anda 600 pc aynı programı atmam gerekiyorduve program 50mb ile 200mb arasında değişiyordu, bunu donanımsal RAID ve SCSI diskle bile bir işkence ve tam gün alıyormuş. ben ramdisk (windows için free bir yazılım kullanmıştım)ile donanımsal RAID yapılan 2 kurulum süresine 100 kurulum bitiriyordum. ayrıca donanımsal RAID kullandığında 10 kurulumdan fazlasını aynı anda yaptığında hiç beklenmedik ve çözülmesi zor problemler ile karşılaşabiliyorsun.
    yani ramdisk sayesinde 1 günde biten işi 1 saate bitirebiliyordum.

  19. Ahmet ERTÜRK

    Haklısınız, emeğinizin karşılığı öncelikle teşekkür olmalı itham değil. Fakat inceleme yazısı adı altında ADVERTORİAL ler görmeye, gözlerim o kadar "pelesenk" oldu ki… :) İyi çalışmalar dilerim.

  20. ABDULLAH ASCI

    Fusion IO TEKNOLOJİSİ ilk başta 40gb çıkacak ve fiyatı 1200$ olacak yani gb başına 30$ ama getirdiği yenilik ler hakkaten dikkat çekici..hem samsungun sata 2 arabirimini kullanan ssd leri açıklaması hemde Fusion IO TEKNOLOJİSİ ni kullanacak yeni cihazların çıkacak olması hemde sandisk gene aynı tur ve %30 daha ucuza alternatifi bulunması bu urunu bu fiyata alınabilir olmasından uzakalştırıyor…

    TESTLER açıklayıcı ve faydalı olmuş…
    fusion io teknolojisi için de buna benzer bir testi bekliyoruz….

  21. emaniac

    Çok yakın zamanda Türkiyede satışı yapılan Bigboy SSD'lerde fiyat düşüşleri olacak (%10-%20 arası). SSD almayı düşünen düşünmeyen herkesin hoşuna gidecektir sanırım!

  22. Anonim

    aradıgım şeyi bulamıyorum nası iş bu
    bir ana karta sata ve pata aynı anda çalışır mı?

  23. özür diliyorum ama bu nand flash disk ile solid state disk arasındaki fark tam olarak nedir? ayrıca anlatım çok gerçekçi ve yalın olmuş çok teşekkür ediyorum.

  24. Enteresan bir teknoloji ancak hala ucuzlamasından ziyade geliştirilmesini beklemek sanırım ilk yapılması gereken. Başarılar.

  25. umarım bu sürücüler bir an önce makul fiyat performans aralığına girer de bizlerde kullanırız. sabırsızlıkla bekliyorum.

Mesaj gönder »

PC Labs'da eğer daha önce yayınlanan yorumunuz / mesajınız yoksa, gönderdiğiniz mesaj otomatik olarak kontrol kuyruğuna girer ve onaylandıktan sonra sitede gözükür. Yorumlardan yazarları sorumludur; PC Labs sorumlu tutulamaz.

 

Doğrudan web tabanlı RSS okuyucularınıza ekleme yapmak isterseniz:

Google RSS okuyucusuna ekle

Yahoo RSS okuyucusuna ekle

Netvibes RSS okuyucusuna ekle

Windows Live Messenger ile gelişmeleri al