30.08.2002

GigaByte 8IEXP (i845E) Anakart İncelemesi


Yeni bir i845E yonga setli anakart  incelemesiyle karşınızdayız. Bu yazıda Gigabyte'ın i845E çözümünü inceleyeceğiz. Gigabyte, tanıtılmaya ihtiyaç duyan bir firma değil. Ülkemizde de ürünleri oldukça popüler. i845E ise Intel'in Pentium 4 işlemcileri için sunduğu DDR 266 çözümü. Yeni 533MHz Pentium4'ler de destekleniyor. Lafı uzatmadan hemen incelemeye geçelim.

Genel Özellikler

- Soket 478 yapı
- Intel i845E yonga seti
- 400 ve 533 MHz FSBdesteği
- MCH:Memory Controller Hub
- ICH4: I/O Controller Hub 4
- FWH: Firmware Hub
- 3 adet 184-pin DDR slotu. Max 2 GB DDR 266 ve 200 desteği.
- Entegre USB 2.0 kontrolcüsü
- Firewire desteği
- On board LAN -Intel-
- PROMISE PDC20276 IDE RAID -ATA 133- kontrolcüsü
- Creative CT5880 ses yongası
- 6 PCI slot
- 1APG slot
- Dual BIOS

 Şimdi ayrıntılara girelim.

Kutu ve İçerik

Ürünün şık bir kutusu var. EPOX'larda gördüğümüz çanta dizaynına benzer bir dizayn seçilmiş. Bence de en iyi kutulama bu.

Kutu içeriğine bakalım:

Gördüğünüz gibi kutu içeriği hayli yoğun ve tek resimden anlaşılır gibi değil. Bu yüzden kutu içeriğini tek tek ele alacağız.

USB 2.0 Konnektörü

Anakartın üstünde bulunan 2 adet USB 2.0 çıkışına ek olarak bu konnektör sayesinde 4 ilave USB portuna sahip oluyorsunuz. Genelde hep 2 ilave port veriliyor ancak Gigabyte bu sayıyı 4 yaparak yani toplam port sayısını 6'ya çıkararak , zaten en fazla 6, artı puan alıyor bizden. ECS'de hiç konnektör yoktu.

Firewire konnektörü

Anakartın üstünde onboard firewire çıkışı yok. Ancak kutudan çıkan konnektör ile 3 adet firewire çıkışınız oluyor. Bu da önemli bir artı tabii. Çünkü çoğu anakartta onboard firewire çıkışı olmuyor. Örneğin incelediğimiz ECS i845E'de firewire kontrolcüsü olmasına rağmen ne on-board firwire çıkışı vardı, ne de konnektör. Bunun iki sonucu var. Port ihtiyacınız olduğunda eğer anakart ile konnektör verildiyse hiç sorun olmuyor. Encak ekstra portlara ihtiyacınız yoksa bu portlar da anakartın fiyatında dahil olduğundan kullanmayacağınız bir özelliğe fazladan para vermiş oluyorsunuz. Konnektörsüz olan anakartlar biraz daha ucuz oluyor tabii. 

SPDIF konnektörü

Gigabyte bir süre önce Creative ses yongasını kullanmayacağını söylemişti. Kullanılan yonga 4 kanal olduğundan günümüzün standardı 5.1 uyumlu değildi; yani geri kalmıştı. Ancak bu anakartta Creative ses yongası var. Gigabyte yine de standartların tamamen gerisinde kalmamak için bir çözüm bulmuş: Anakartta SPDIF çıkışı var ve gerekli konnektör de kutudan çıkıyor. Üstelik hem koaksiyel hem de optik çıkış var.

Eğer Dolby Digital dekoderli bir ses sisteminiz varsa anakartınıza bağlayarak DVD'lerinizden 5.1 ses alabilirsiniz. Dekoderiniz yoksa 4 kanal ses alabiliyorsunuz. Kısacası Gigabyte, Creative ses yongasına rağmen 5.1 desteğini kısmen sağlamış. 

IDE kabloları

Hem onboard IDE hem de RAID kabloları kutudan çıkıyor.

Kitapçıklar

 

Kutudan bir tane anakart, bir tane de RAID için kitapçık çıkıyor. Ayrıca ek olarak Quick Guide eklenmiş. Yani kitapçığı karıştırmadan sadece bu  rehbere bakarak anakartı kurabilirsiniz.

Faydalı bir şema da kutuya eklenmiş.

Bu ufak şemayı yapışkanı sayesinde örneğin kasanın kapağının iç kısmına yapıştırabilirsiniz. Tüm kablo bağlantıları gösterilmiş. Böylelikle LED ya da düğmelerin bağlantılarını yapmak için kitapçık karıştırmak zorunda kalmayacaksınız. Çok iyi düşünmüşler.

İçerik bu kadar.

Kartın Yapısı

Genel görünüm bu. Anakartın 6 PCI, 1 AGP, 1 gereksiz CNR slotu var. 400 ve 533MHz FSB'li Pentium 4 işlemcileri kullanabiliyorsunuz. Anakart ile DDR 266 RAM kullanabiliyorsunuz.

Güç konnektörü fan üstünden dolaşmıyor, yani tam istediğimiz gibi. IDE ve floppy bağlantılarının altında ise IR/CIR, Smart Card, SecureDigital Memory Card ve MemoryStick bağlantıları bulunuyor.

  

Kuzey köprüsünde hem soğutucu hem fan var. Stabil bir overclock için güvence veriyor.

Anakart üreticileri kendi klips çözümlerini kullanıyorlar artık. Gigabyte yaylı bir parça kullanmış.

Dual BIOS, Gigabyte klasiği.

Anakartın çıkışlarını görüyorsunuz. En sağda LAN çıkışını görüyorsunuz. LAN desteği Intel yongasıyla sağlanmış. Intel'in güzel bir yazılımı da var.

LAN aktivitesini jak'ın üstündeki LED'lerden görebileceğiniz gibi bu yazılımla da görebiliyorsunuz.

Anakartın kuzey kısmı böyle şimdi güneye bakalım.

RAID desteği Promise yongası ile sağlanıyor. ECS'de de aynı yonga vardı ama Gigabyte ATA/133 destekli versiyonu kullanmış.

 

Anakartın sağ alt kısmında dizili çıkışlar soldan sağa ilk 3 firewire portu ve son 2 USB 2.0 portları. Ayrıca RAID çıkışları da görünüyor.

Firewire yongası VIA'dan.

Overclock Seçenekleri

FSB'yi birer MHz  arttırabiliyorsunuz. İyi bir overclock için çok gerekli bir ayar. Bu sayede işlemcinizin stabil çalıştığı son hızı bulup ayarlayabiliyorsunuz.

Ancak daha önce de söylediğim gibi bellek ayarları yok. Bu önemli bir eksik. BIOS update ile önümüzdeki günlerde bu ayar da eklenir diye tahmin ediyorum.

Anakartın yapısını da gördük.

Artık testlere geçelim.

Performans Testleri

TEST SİSTEMİ

Pentium 4 2.4GHz (533 MHz FSB)

Gigabyte 8IEXP (i845-E)
Epox 4G4A+ (i845-G)

ECS L4IBAE (i845-E)

Sürücüler: 4.00.1013
256MB CL2.5 PC 2100 Kingston DDR SDRAM
40GB Maxtor D740X DL
Gainward 128MB Geforce4 Ti 4200 (300/550) 
Detonator 30.82 sürücüleri
Ses Kartı: SB Audigy
CD yazıcı: 16X LG
Windows 2000 Pro (SP3)

Sisoft Sanra 2002 Pro

Bellek testleri

Gigabyte i845E DDR 266 CL2.5:

ECS i845E 266 DDR 266 CL2:

EPOX i845G DDR 266 CL2:

Aşağı yukarı aynı sonuçlar. Ancak belirtmek istediğim bir konu var. Elimdeki Kingston bellek CL2.5, ancak CL2'de hiç sorun çıkarmadan çalışıyor. Ben de her testte belleği  BIOS'dan CL2 yapıyorum. Fakat Gigabyte i845E'de RAM ile ilgili ince ayar menusu yok. Yani ne CAS değerini değiştirebiliyorum ne de diğer timing'leri. Özellikle overclock yapanlar için bu iyi değil tabii ama ben böyle kalacağını sanmam mutlaka yeni BIOS'lar ile eklenir. Bu durum test sonuçlarına etki ediyor tabii; ama abartılacak bir durum yok.

CPU Arithmetic Benchmark

Gigabyte i845E DDR 266 CL2.5:

ECS i845E 266 DDR 266 CL2:

EPOX i845G DDR 266 CL2:

CPU Multimedia Benchmark

Gigabyte i845E DDR 266 CL2.5:

ECS i845E 266 DDR 266 CL2:

EPOX i845G DDR 266 CL2:


Business Winstone 2001

Anakartlar arasında ki fark dikkate değer değil.

Content Creation 2002

Eşitlik.

3D Mark 2001 SE

PC Mark 2002

ECS'yi PC Mark ile test etmemiştim o yüzden sonucu yok.

SPECViewperf  7

Quake 3

Quake 3 düşük çözünürlükte en ufak bellek değişikliğini gösteriyor. CL 2 ile 2.5 araındaki fark ufak. Biraz daha fazla fark beklerdim. Acaba CAS dışındaki ayarlar agresif olarak mı ayarlı? RAM ayarları olmadığından hangi timing'lerde çalıştığını bilmiyorum.

Jedi Knight 2

Comanche 4

Code Creatures Benchmark

Winrar 3

400MB'lık bir dosya sıkıştırdım. Sonuçlar dakika cinsi düşük değer daha iyi.

Cinema 4D

MusicMatch Jukebox 7.2

Divx 5+Flask

131 MB'lık vob dosyasını stereo ses ve 720x480 çözünürlükte divx yaptım. Sonuçlar dakika cinsi. Düşük değer daha iyi.

Testler bukadar. Test sonuçlarının altına teker teker yorum yapmadım, sonuçlar ya aynı ya da yakın o yüzden genel bir sonuç yazdım.

Sonuç

Gigabyte 8IEXP test ettiğimiz 3. i845E yonga setli anakart. Artık bu yonga setini iyice tanıdık. i845E yonga setinin gösterdiği performans bizi memnun etti. Tek kusuru DDR 333 desteklememesi. Ancak DDR 266'nın sunduğu teorik bant genişliğine pratikte epey yaklaştı. Yani DDR 266 ile bu anakart iyi bir ikili. Fakat işin bir de öteki yüzü var: Bant genişliği ihtiyacı daha fazla olan 533MHz FSB'li Pentium 4 işlemcilerini bu i845E yonga setli anakartlarla kullanmak ne kadar mantıklı?

Bugün biraz site gezen ya da dergi okuyan bile en yüksek performansın RDRAM ile alındığını biliyor. 533MHz FSB'li Pentium 4 işlemcileri 4.2 GB/sn bant genişliği istiyor. Bu değer teorik. Pratikteki ihtiyaç değişken. Zaten bu ihtiyacı birebir karşılamak mümkün olmuyor. Pratik değerler teorik değerin altında. Bu durumda hızlı Pentium 4 işlemcilerine teorik değer olan 4.2GB/sn'ye en çok yaklaşan teknolojiyi sağlamak gerekli. Eğer bunu yapmazsak 2.4 ya da 2.5 GHz işlemcilerin hesaplama güçleri boşa gider çünkü işlemci yeterli veriyle beslenemez. Bu durum uygulamaya göre değişiyor tabii. Yani her uygulamanın bellek ihtiyacı farklı ancak RDRAM'in Pentum 4 işlemcilerini en iyi şekilde besleyen teknoloji olduğu gerçek.

O yüzden bu hızdaki işlemcileri ben sadece profesyonellere tavsiye ediyorum. Genelde profi uygulamalar çalıştıran insanlar sistem toplarken en iyisini almaya çalışırlar çünkü yaptıkları işi daha hızlı yapabilmek isterler.  Dolayısıyla bu kişiler pahalı ve hızlı Pentium 4 işlemcilerini yine pahalı ama Pentium 4 işlemcisini en iyi şekilde besleyen PC 1066 RDRAM çözümüne yönelmeliler. 

Ev kullanıcıları ise eğer DDR 266 ya da DDR 333 kullanacaklarsa bence 2.4 ve üstü işlemcileri kullanmasınlar. Zaten bu hızlar bir ev kullanıcısının ihtiyaç duyacağından fazla. Eğer profi uygulama çalıştırmıyorsanız sisteminizi en çok oyunlarla zorlarsınız ki bu durumda yük ekran kartına biner ve sistemde limit oluşturur. Bu durumda işlemcien kısıp ekran kartına yatırım yapmak daha mantıklıdır.

i845E yonga seti tam bu kesime hitap ediyor. DDR 266, fiyatlarında yüksek seyretmesi nedeniyle, en çok kullanılan RAM çeşidi. En azından Türkiyede. DDR 333 hatta 400 bile artık bulunabiliyor ama DDR 266'nın silineceğini düşünmeyin. Dual DDR destekli Intel ve VIA yonga setli anakartlar çıktıklarında iki adet RAM kullanmak şartıyla DDR 266'dan faydalanmaya devam edebileceksiniz. 

i845E anakartı ile bence 2GHz civarı işlemci kullanın. Yanına bir Ti 4200 koyduğunuzda çok iyi bir oyun sistemi elde edersiniz. Hatta 1.6 GHz alıp overclock etme seçeneğiniz de var. 

Eğer oyun oynamak önemli değilse ozaman i845G'ye bakabilirsiniz. MX 200 ayarı bir performans sunan onboard ekran kartı bulunan i845G, DDR 333 desteklemek gibi bir avantaja da sahip. İleride 533MHz bir P4 alırsanız DDR 333 ile biraz daha fazla bant genişliği sunabilirsiniz. Bu arada onboard ekran kartının da sistem belleğini kullandığını unutmayın. Yani 533 MHz bir P4 ile onboard ekran kartı kullanmak pek akıllıca olmaz.

Aynı şekilde onboard ekran kartı kullanıyorsanız ve işlemci gücüne çok fazla ihtiyaç duymuyorsanız yüksek hızda bir Pentium 4'e fazla para vermeye gerek yok.

Tekrar i845E'ye dönelim. i845E gayet güzel bir yonga seti; bunu gördük. Ama bu test, Gigabyte 8IEXP'in testi. Onu nasıl bulduk?

Açıkçası bu anakart gördüğüm en "dolu" anakartlardan biri. Ne ararsanız var. Kutu içeri on numara. Kitapçıklar şemalar her şey düşünülmüş. Yalnız bunlar 8IEXP'ye özel değil; her Gigabyte anakartta bu şekilde geliyor kutu içeriği. 8IEXP'ye özel olan durum konnektörler. Bu konnektörler Gigabyte'ın diğer anakartlarında bile ya yok ya da daha farklı. Örneğin konnektörlerdeki port sayısı az. USB 2.0 ve Firewire konnektörleri anakartın tüm özelliklerinden faydalanmanızı sağlıyor. Optik ve Koaksiyel çıkış ile dolby digital dekoderinizi kullanabiliyorsunuz. Dekoder yoksa 4 kanal çıkış alabiliyorsunuz. Overclock stabilitesi için kuzey köprüsünde fan ve soğutucu kullanılmış. 

Anakartın performansı yüksek daha doğrusu i845E ne verebiliyorsa o. Test sırasında hiç bir sorun çıkarmadı. Gayet stabildi.

Gördüğüm tek eksik BIOS'un henüz hazır olmaması. Açıkçası RAM ayarlarını göremeyince çok şaşırdım. Herhalde bir bildikleri vardır. Şu durumda RAM'nizi zorlayamıyorsunuz.  

Bu özellikler fiyatı da kabartıyor tabii. Şu an elimde fiyat bilgisi yok ama 8IEXP, örneğin bir ECS i845E'ye göre pahalı olacaktır.

Satın alırken özellik listelerine bakın. Belkide anakartın üstündeki portlar size yetiyor olabilir. Firewire bir bileşen kullanmıyorsunuzdur ya da Audigy ses kartınızdaki firewire portuna güveniyorsunuzdur. Bu durumda ekstra konnektörler işinize yaramaz ve ECS gibi daha ekonomik anakartları alırsınız. Ben USB fare, kamera ve printer kullanarak onboard USB sayısını aştım. Yani konnektörlerin verilmesini isterim. Firewire bir cihazım yok ama portunun bulunması beni rahatsız etmez. Siz de bu şekilde düşünüp elinizdeki donanımlara göre bir seçim yapın. Yalnız genişletilebilirliğin bir anakart için ne kadar önemli olduğunu unutmayın. Bugün onboard çıkışlar size yetiyorken, ileride yetmeyebilir.

Gigabyte 8IEXP sunduğu içerik ve performans ile editörün seçimi oluyor. i845E yonga setli anakart arayanlara kesinlikle tavsiye ediyorum.